Blender 5: τέλος στα προβλήματα των UVs και 8 ακόμη λόγοι να αναβαθμίσεις.
Το Blender 5.0 είναι εδώ και, αν κρίνουμε από το changelog, οι developers δεν αστειεύονται. Δεν μιλάμε απλώς για νέα features, αλλά για θεμελιώδεις αλλαγές στον πυρήνα του προγράμματος που αλλάζουν τον τρόπο που κάνουμε modeling, rigging και rendering.
Στο 3dtrek “ξεκοκαλίσαμε” τα release notes και σας παρουσιάζουμε μια λίστα συνοδευόμενη από βίντεο που δείχνουν τις νέες λειτουργίες της νέας έκδοσης!
1. Modeling & Modifiers: Η “εκδημοκρατικοποίηση” των Geometry Nodes
Για χρόνια, τα Geometry Nodes ήταν πανίσχυρα αλλά δύσκολα για τον μέσο χρήστη. Στο Blender 5.0, η δύναμή τους κρύβεται πλέον μέσα σε νέους, φιλικούς modifiers:
New Array Modifier: Ξεχάστε το παλιό array. Το νέο διαθέτει on-screen Gizmos για να ρυθμίζετε την απόσταση και τον αριθμό των αντιγράφων τραβώντας βελάκια στο viewport. Υποστηρίζει εγγενώς κυκλικά arrays (circular), randomizations στη θέση/περιστροφή και κρατάει τα αντικείμενα ως instances για χαμηλή μνήμη:
Scatter on Surface και Instance on Elements: Το τέλος των παλιών Particle Systems για απλό scattering. Θέλετε να βάλετε γρασίδι ή πέτρες σε ένα έδαφος; Αυτός ο modifier το κάνει με τρία κλικ, χρησιμοποιώντας αλγόριθμους κατανομής που μέχρι χθες απαιτούσαν πολύπλοκα node trees:
Curve to Tube: Ένα δώρο για τους hard-surface modelers. Μετατρέπει άμεσα καμπύλες σε σωληνώσεις με τέλεια UVs και επιλογές για rounded caps, χωρίς να καταστρέφει την αρχική καμπύλη:
2. UV Editing: Το μεγάλο fix που περιμέναμε
Αν έχετε ταλαιπωρηθεί με το UV Unwrapping, το Blender 5.0 θα είναι λύτρωση. Το UV Sync Selection ξαναγράφτηκε από την αρχή:
- True Face Selection: Πλέον, όταν έχετε ενεργό το Sync και επιλέγετε ένα vertex στο UV editor, το Blender ΔΕΝ επιλέγει αυτόματα και όλα τα υπόλοιπα vertices που μοιράζονται την ίδια θέση στον 3D χώρο, αν δεν το θέλετε. Αυτό λύνει το πρόβλημα του να “αρπάζεις” κατά λάθος λάθος πλευρές του mesh.
- Precision Movement: Νέες συντομεύσεις για μετακίνηση των islands. Με Ctrl + arrows μετακινείτε κατά μία μονάδα πλέγματος (grid unit) και με Shift + arrows κατά ένα pixel.
- Pack to Region: Μπορείτε να ορίσετε μια συγκεκριμένη περιοχή (custom region) και να ζητήσετε από το Blender να πακετάρει τα islands μόνο μέσα σε αυτήν.
3. Geometry Nodes: Volumes, Bundles & Closures
Εδώ έγινε η μεγαλύτερη δουλειά:
Grids & Volumes (OpenVDB): Τα Nodes πλέον καταλαβαίνουν τι σημαίνει “όγκος”. Υπάρχει το νέο Grid Socket. Μπορείτε να εισάγετε δεδομένα VDB (καπνό, φωτιά), να τα επεξεργαστείτε με μαθηματικά (π.χ. να αφαιρέσετε πυκνότητα όπου τέμνονται δύο όγκοι) και να τα μετατρέψετε σε Mesh ή το αντίστροφο.
Bundles: Τέλος στα μακαρόνια! Αν έχετε πολλά καλώδια που πάνε από το ένα σημείο του δέντρου στο άλλο, μπορείτε να τα “δέσετε” σε ένα Bundle (ένα χοντρό καλώδιο) και να τα ξε-πακετάρετε εκεί που χρειάζεται.
Closures & Zones: Μια advanced λειτουργία για δημιουργία loops και modular συστημάτων. Επιτρέπει την εισαγωγή γεωμετρίας ή δεδομένων στη μέση μιας διεργασίας (όπως σε ένα loop) χωρίς να σπάει η ροή του δέντρου.
Baking: Το Baking στα nodes έγινε πιο έξυπνο, επιτρέποντας να “ψήσετε” πολύπλοκα simulations χωρίς να κολλάει το viewport.
4. Rendering (Cycles & EEVEE): ρεαλισμός και σταθερότητα
Thin Film Interference (Cycles): Ένα νέο χαρακτηριστικό στα shaders που προσομοιώνει φυσικά το φαινόμενο της ιριδίζουσας επιφάνειας. Σκεφτείτε το χρώμα που κάνει η βενζίνη στο νερό, οι σαπουνόφουσκες ή το “καμμένο” μέταλλο στις εξατμίσεις (anodized metal). Πλέον γίνεται φυσικά, χωρίς ψεύτικα color ramps.
Null Scattering (Volumes): Ο αλγόριθμος για τα volumes άλλαξε. Πλέον, όταν δύο αντικείμενα όγκου (π.χ. δύο σύννεφα) αλληλοκαλύπτονται, δεν δημιουργούνται εκείνα τα άσχημα τεχνουργήματα (artifacts) στα σημεία τομής.
Adaptive Subdivision: Πλέον βγήκε από το “Experimental”. Είναι σταθερό, υποστηρίζει σωστά τα normal maps και είναι έτοιμο για production rendering.
Hair Optimization (Linear 3D Curves): Αν φτιάχνετε σκηνές με πολλούς χαρακτήρες ή πλήθος, αυτό θα σώσει τους χρόνους του render σας. Πλέον υπάρχει η επιλογή να γίνονται render οι καμπύλες των μαλλιών ως “Linear”.
Το πλεονέκτημα: Μπορεί να μειώσει τον χρόνο rendering στο μισό! Αν και δεν ενδείκνυται για κοντινά πλάνα (close-ups), είναι ιδανικό για χαρακτήρες που βρίσκονται πιο μακριά στην κάμερα, καθώς η οπτική διαφορά είναι αμελητέα αλλά το κέρδος σε ταχύτητα τεράστιο.
5. Shading, Color & Environment: περισσότερη δύναμη, λιγότερος κόπος
Μικρές αλλά θαυματουργές προσθήκες στους Shader Nodes που λύνουν τα χέρια:
Professional Color Management (ACES 2.0 & HDR): Το Blender μπαίνει δυναμικά στα “χωράφια” του Hollywood. Η έκδοση 5.0 φέρνει πλήρη υποστήριξη για το ACES 2.0 (Academy Color Encoding System).
Τι κερδίζετε: Αν δουλεύετε με VFX ή θέλετε τα renders σας να έχουν απόλυτη χρωματική πιστότητα σε επαγγελματικά pipelines, πλέον μπορείτε να ορίσετε το working space σε ACEScg.
HDR Οθόνες: Επιπλέον, αν έχετε HDR monitor, το Blender πλέον μπορεί να προβάλει το πραγματικό εύρος φωτεινότητας και χρωμάτων απευθείας στο Viewport. Τέλος στο να μαντεύετε πώς θα φαίνεται το φως στα highlights!
New Sky Texture (Multiple Scattering): Ο ουρανός στο Blender έγινε πιο ρεαλιστικός από ποτέ. Η νέα default ρύθμιση “Multiple Scattering” προσομοιώνει πολύ πιο σωστά τον τρόπο που διαχέεται το φως στην ατμόσφαιρα.
Το αποτέλεσμα: Πολύ πιο φυσικά και εντυπωσιακά ηλιοβασιλέματα και ανατολές, χωρίς να χρειάζεται να πειράζετε ατελείωτες ρυθμίσεις για να μην φαίνεται “ψεύτικο” το φως στον ορίζοντα.
Radial Tiling Node: Ένα νέο procedural node που έλειπε καιρό. Σας επιτρέπει να δημιουργείτε κυκλικά μοτίβα και shapes με rounded corners εύκολα.
Χρήση: Ιδανικό για δημιουργία μοτίβων σε υφάσματα, sci-fi σχεδίων ή γραφιστικών στοιχείων, χωρίς να χρειάζεται να μπλέκετε με πολύπλοκα μαθηματικά nodes για να πετύχετε μια απλή κυκλική επανάληψη.
6. Animation & Rigging: Η γέφυρα μεταξύ nodes και bones
Ίσως η πιο “game-changer” αλλαγή για τους riggers.
Geometry Attribute Constraint: Αυτό επιτρέπει σε ένα κόκαλο (Bone) ή αντικείμενο να παίρνει τη θέση/στροφή του απευθείας από ένα Attribute των Geometry Nodes.
Παράδειγμα: Κάνετε ένα simulation όπου ένα vertex κινείται procedural. Με αυτό το constraint, το bone του χαρακτήρα σας μπορεί να “κολλήσει” πάνω σε αυτό το vertex και να το ακολουθεί αυτόματα. Καταργεί την ανάγκη για πολύπλοκα hooks και drivers.
Bone Visibility: Η απόκρυψη ενός bone λειτουργεί πλέον ανά instance. Αν έχετε τον ίδιο χαρακτήρα 5 φορές στη σκηνή, μπορείτε να κρύψετε ένα bone στον έναν χωρίς να εξαφανιστεί από τους άλλους 4.
7. Video Sequencer & Compositor: ΄΄oλα σε ένα
Το Blender θέλει να σας κρατήσει μέσα στο πρόγραμμα από την αρχή μέχρι το τέλος.
Decoupled Scenes: Ο Video Sequencer είναι πλέον ανεξάρτητος. Μπορείτε να έχετε το timeline του μοντάζ ανοιχτό και να κάνετε edit, ενώ σε ένα διπλανό παράθυρο να πειράζετε το 3D μοντέλο μιας σκηνής. Οι αλλαγές γίνονται update σε πραγματικό χρόνο στο strip του βίντεο!
Compositor on Strips: Μπορείτε να εφαρμόσετε node groups του Compositor (όπως Color Grading, Vignette, Distortion) απευθείας πάνω στα video clips στο Sequencer, σέρνοντάς τα απλά από το νέο Asset Shelf.
8. Σημαντικές Τεχνικές Αλλαγές & Προειδοποιήσεις
Τέλος υποστήριξης παλιού Hardware: Το Blender 5.0 σταματά να υποστηρίζει GPUs πριν από το 2014. Αυτό έγινε για να ελαφρύνει ο κώδικας και να εστιάσουν σε σύγχρονες τεχνολογίες (Vulkan/Metal).
Breaking Changes στα Addons: Λόγω των τεράστιων αλλαγών στο Python API, σχεδόν κανένα πολύπλοκο addon του Blender 4.x δεν θα λειτουργεί στο 5.0 χωρίς update. Ελέγξτε αν τα αγαπημένα σας εργαλεία έχουν αναβαθμιστεί πριν κάνετε τη μετάβαση για επαγγελματική δουλειά.
Zstd Compression: Τα .blend αρχεία αποθηκεύονται πλέον με συμπίεση Zstandard. Ανοίγουν και σώζονται πιο γρήγορα, ενώ πιάνουν λιγότερο χώρο.
📥 Bonus: Δωρεάν Human Base Meshes (CC0) Δώρο για character artists
Η έκπληξη της κυκλοφορίας δεν ήταν μόνο στο software. Το Blender Studio σε συνεργασία με την κοινότητα διέθεσε ένα ολοκαίνουργιο πακέτο με Human Base Meshes.
Τι σημαίνει αυτό; Δεν χρειάζεται πλέον να ξεκινάτε χαρακτήρες από το μηδέν!
Τι περιλαμβάνει το πακέτο:
- Ποικιλία: Από πλήρη σώματα (άνδρες/γυναίκες) μέχρι μεμονωμένα μέλη (χέρια, κεφάλια).
- Styles: Καλύπτει τα πάντα, από Ρεαλιστικά μοντέλα μέχρι Stylized και απλοποιημένα “Blockouts” για να χτίσετε πάνω τους.
- Production Ready: Όλα τα μοντέλα έχουν τέλειο Quad Topology (ιδανικό για subdivision), είναι “κλειστά” volumes (έτοιμα για Voxel Remeshing) και διαθέτουν UV Maps (κάποια και με UDIMs) και Face Sets για γρήγορο posing στο Sculpt mode.
- License: Είναι CC0. Σημαίνει ότι μπορείτε να τα χρησιμοποιήσετε ακόμα και σε εμπορικά projects χωρίς να δώσετε καν credit!
Πώς να τα εγκαταστήσετε (Setup Guide):
Επειδή λειτουργεί μέσω του Asset Browser, η διαδικασία θέλει ένα μικρό setup:
- Πηγαίνετε στο blender.org (Demo Files section), κατεβάστε το zip και κάντε extract.
- Ανοίξτε το Blender, πηγαίνετε Preferences > File Paths.
- Στο Asset Libraries, πατήστε το “+”, επιλέξτε τον φάκελο που μόλις κατεβάσατε και ονομάστε τον (π.χ. “Human Base Meshes”).
- Pro Tip: Αλλάξτε το Import Method σε “Append”. Έτσι, κάθε φορά που εισάγετε ένα asset στη σκηνή, θα είναι ένα νέο μοναδικό αντικείμενο.
- Ανοίξτε τον Asset Browser, βρείτε τη βιβλιοθήκη σας και απλά σύρετε (drag & drop) τον χαρακτήρα στη σκηνή!
Σημείωση: Αν εισάγετε Collection Asset, θυμηθείτε να ξε-τσεκάρετε το “Instance” στο μενού (F9) για να μπορείτε να το επεξεργαστείτε.
Το Blender 5.0 είναι πιο ώριμο από ποτέ. Κατεβάστε το, πειραματιστείτε και καλά.. renders!
Ποιο feature σας έκανε τη μεγαλύτερη εντύπωση;
Μήπως θέλετε να μάθετε Blender; Αν ενδιαφέρεστε για εξατομικευμένη εκπαίδευση πάνω στο Blender, επικοινωνήστε στα social media του 3dTrek ή στη σελίδα των μαθημάτων!
Σχετικά άρθρα:
Ακολουθήστε το 3D Trek στο Instagram, Facebook και LinkedIn και γίνετε μέρος μιας δυναμικής κοινότητας 3D δημιουργών! 📢 Μείνετε ενημερωμένοι για εκπαιδευτικά προγράμματα και σχολές 3D, μαθήματα Blender, ανακαλύψτε ταλαντούχους καλλιτέχνες, και μάθετε πρώτοι για εκδηλώσεις, events και τις τελευταίες εξελίξεις της 3D βιομηχανίας! 🚀✨